Safra kesesi taşı nedir? Belirtileri nelerdir?

Karaciğerin ürettiği safra sıvısını depolandığı safra kesesi sindirim sırasında kasılarak içindeki safrayı bağırsağa boşaltır..

Sağlık 25.05.2020, 00:43
25
Safra kesesi taşı nedir? Belirtileri nelerdir?

Safra Kesesi Taşı Nedir?

Karın bölgesinde karaciğerin hemen altında bulunan safrakesesi küçük armut şeklinde bir organdır. Karaciğer tarafından üretilen safrayı depolayan safra kesesinde çeşitli nedenlerle taş oluşabilmektedir. 

Safra Kesesi Taşının Belirtileri Nelerdir?

Safra kesesi taşı olanlar farklı belirti ve şikayetlerle doktora başvurabilir.

100 safra kesesi taşı olan hastanın 70 tanesinin safra kesesi taşı olduğundan haberi yoktur.

100 tane safra kesesi hastasının 30 tanesi hafif ya da şiddetli belirtiler yaşayabilir.

Safra kesesi taşı belirtileri olan bu 30 hastanın yaklaşık 10 tanesinde hastaneye yatış, cerrahi işlem ya da girişimsel işlem yapmak gerekir.

Safra kesesi taşı belirtileri şu şekillerde ortaya çıkabilir.

  • Günlük rutin yemekten birkaç saat sonra sağ üst tarafta, midenin ortasında ya da sağ kürek kemiği etrafında başlayan ve rahatsız eden ağrı olur. Safra kesesi taşı belirtisi olan bu ağrı 1-2 saat sürer ve yemekler aşağıya doğru geçtikten sonra sonlanır. Tedavisi elektif yani sakin koşullarda hazırlık yaparak safra kesesini çıkarmaktır.
  • Safra kesesi taşı belirtisi sadece sırt ağrısı olabilir. Hasta bu sırt ağrısını romatizma, kemik erimesi ya da fıtık zannederek farklı doktorlara gidebilir. Tedavisi elektif yani sakin koşullarda hazırlık yaparak safra kesesini çıkarmaktır.
  • Safra kesesi taşı belirtileri acil senaryolarla da ortaya çıkabilmektedir. Hasta akşam mükellef bir yemek yer gece yatar ama sağ üst yada midenin orta kısmında kıvrandırıcı bir ağrı ile uyanır. Anne olanlar bu ağrıyı doğum sancısına benzetir ki aslında çok benzerdir. Safra kesesinin boynu tıkanmıştır ve safra kesesi bunu halletmek için kasılarak önündeki engeli aşmaya çalışır. Ağrı 1-2 saat engel kalkana kadar sürer. Hasta bir sonraki atağa kadar rahatlar. Tedavisi elektif yani sakin koşullarda hazırlık yaparak safra kesesini çıkarmaktır.
  • Safra kesesi taşı belirtisinin diğer acil senaryosunda hastanın ağrısı sağ üst tarafta başlar ve hiç geçmez. Ağrı arada hafifleyebilir ama tamamen geçmediği bu durumda safra kesesinin boynu tıkanmış olabilir. Bu belirtinin yaşandığı durum akut kolesistit yani ani başlangıçlı safra kesesi iltihabı olabilir. Safra kesesi iltihabının olduğu durumda hasta artık zamana karşı yarışmaktadır. Safra kesesinin boynu tıkanmıştır. Safra kesesi bu engeli aşmak için kendi duvarından salgılar salgılamaktadır. Bu da safra kesesinin şişmesi ve genişlemesine neden olmaktadır. Safra kesesinin maksimum hacmi 250 ml.’ dir. Sonrasında patlamamak için safrakesesinin duvarı kalınlaşmaya başlar. Normalde safra kesesi duvarı 2-4 mm.’ dir ancak bu şartlar altında 15-20 mm. kadar çıkabilir. Bu durumda ameliyat yapmak zor hatta imkansız hale gelebilir. Hastalıktan dolayı bir komplikasyon veya hayatı tehdit eden durum yüzdesi artar. Zamanla yarış burada başlamaktadır. Belirtilerin görülmesinden sonraki ilk 72 -96 saatte safra kesesi duvarı kalınlaşmadan ve başka komplikasyon yani istenmeyen durumlar ile karşılaşmadan safra kesesini çıkarılmalıdır.
  • Safra kesesi taşı belirtisi hafif karın ağrısı sonrası gözlerde ve ciltte sarılık ile de ortaya çıkabilir. Safra kesesi taşının bu şekilde belirti vermesi acil müdahale gerektiren bir durumdur. Safra kesesinin anatomik yapısı ve / veya taşların boyutu ile alakalı olarak taşlar safra kesesinden hareketlenerek ana safra kanalına düşer ve safra akışına blok yapar. Bağırsağa akamayan safra taşmış bir su deposu gibi karaciğer hücrelerini de parçalayarak kana karışır. Aslında bağırsakta olması gereken safra kana karışır. Bu durumda safra akışının önündeki engel kaldırılmalıdır. Hafif ya da şiddetli sağ üst kadran ağrısı, başlangıçta gözlerde daha sonra ciltte sararma belirtileri ortaya çıkabilir. Bu tablonun üzerine ana kanalda bu taşa ve tıkanıklığa bağlı kolanjit denilen enfeksiyon gelişebilir. Kolanjit varlığında vücut direnci düşük ise hayati tehlike %13’e kadar çıkabilir. Bu durumda sadece hastanın safra kesesini almak sorunu çözmemektedir. Önce safra kesesinin önündeki engeli aşmak gerekmektedir. ERCP denilen endoskopik yöntemle hastanın 12 parmak bağırsağından safra kanallarının içine ulaşarak bu engel kaldırılır ve kanal temizlenir. Daha sonrasında safra kesesi çıkarılır. Hastada kolanjit var ise durum daha karışıktır. Mutlaka antibiyotik tedavisi verilir. Hastaya belirgin bir taş çamur engeli var ise ERCP işlemi uygulanabilir. Sonrasında da mutlaka safra kesesini çıkarmak gerekir.
  • Safra kesesi taşı belirtileri bazen bulantı, kusma, ateş, karnın şişmesi veya gaz şikayetiyle ortaya çıkabilir. Bu belirtiler pankreas iltihabı yani Pankreatit işareti olabilir. Besinler sindirilirken mide çıkışından sonra 2 tane salgı bulunmaktadır. Birincisi safra ikincisi pankreas sıvısıdır. İki yol çatal gibi birleşip tek kanal haline gelip 12 parmak bağırsağına açılırlar. Safra kesesi taşları buradan düşüp ortak kanalı ve veya pankreas kanalını geçici ya da kalıcı olarak tıkayarak pankreas iltihabı diğer adı pankreatite yol açabilirler. Bu oldukça ciddi bir durumdur. Pankreatitin şiddetine göre %3 -%30 oranında hayatı kaybetme riski vardır.

Safra Kesesi Taşının Nedeni Nedir?

Safra kesesi taşlarının oluşma nedeni tam olarak bilinmemektedir.  Safra kesesi taşı oluşma nedeni olarak; safrada çok fazla kolesterol veya billirübin bulunması ile safranın doğru şekilde boşalamaması gösterilmektedir. 

Safra kesesi taşlarının oluşma mekanizması şu şeklide gerçekleşir. Safra karaciğerden salgılanmış süt halindeki durumdan yumurta akı kıvamına gelirken dengesi bozuluyor ve aynı bir unlu çorba ya da muhallebi karışımındaki denge bozulduğu gibi topaklanma ya da çamurlaşma olur. Bunun sonrasında da taşlaşma meydana gelir.

Aslında çamur olarak tarif edilen durum boyu 2 mm.’ den küçük taşlardır. Daha sonra oluşan bu topaklanma üzerine sıkışmış bir kartopu gibi eklemeler olarak taş büyümeye başlar. Safra kesesi taşı bazı kişilerde daha fazla ortaya çıkabilmektedir.

Safra kesesi taşının nedeni tam olarak bilinmese de risk faktörleri şunlardır;

  • Kadın olmak. Kadınlarda safra kesesi taşı erkeklere göre daha fazla ortaya çıkmaktadır.
  • Doğum yaşlarında olmak
  • Kilolu erkek ve kadınlar
  • Hızlı kilo alıp vermek
  • 40 yaş üstü erkek ve kadınlar
  • Ailesinde safra kesesi taşı olanlar ailesinde safra kesesi taşı olmayanlara göre daha fazla risk taşırlar.

Safra Kesesi Taşı Teşhisi Nasıl Yapılır?

Birçok insan safra kesesi taşı olduğunun farkında bile değildir. Bazen tesadüfen bazen de yaşanan belirtiler sonucu doktora gidilerek safra kesesi taşının varlığı belirlenir. Safra kesesi taşının teşhisinde doktor muayenesi önemlidir. Bunun yanı sıra safra kesesi taşı teşhisinde ultrason veya endoskopik ultrason (EUS) gibi bazı görüntüleme yöntemleri kullanılabilir. Kan testleri enfeksiyon, sarılık, Pankreatit veya safra taşlarının neden olduğu diğer komplikasyonları ortaya çıkarabilir.

Safra Kesesi Taşı Tedavisi Nasıldır?

Şikayetlere yol açmayan safra kesesi taşı sadece takip edilebilir. Safra kesesi taşının ilaç tedavisi çok nadir kullanılmaktadır. Safra kesesi taşının tedavisinde cerrahi yöntem en sık kullanılan tercihtir. Bazen ERCP gibi girişimsel yöntemler de safra kesesi taşı tedavisinde kullanılabilir.

Safra Kesesi Ameliyatından Sonra Beslenme Nasıl Olmalıdır?

Hasta ameliyattan sonra depo organı olan safra kesesi alındığı için adaptasyon süreci geçerken bazı sorunlar yaşayabilir. Bu durum her hastada farklı şekilde sorun yaratabilir. Bazı hastalar bu sorunu hiçbir sıkıntı yaşamadan ya da hafif şikayetlerle atlatabilir. İçindeki taşlar sebebi ile zaten hastanın safra kesesi depo görevini uzun zaman önce yapmayı bırakmış olması hastanın adaptasyon sürecini rahat geçirmesindeki en önemli nedendir.

Sindirim sistemi ile ilgili şikayetler kişiden kişiye değişiklik gösterebilmektedir.

Ameliyat sonraki dispetik şikayetlerin devam etmesi % 3 hastada kalıcı ve postkolesistektomi sendromu olarak bahsedilir.

Prensip olarak depo organı kalktığı için az az ve sık beslenme şekli benimsenmelidir. Bir anda aşırı miktarda bol yemek yenmesi rahatsızlık yaratabilir.

Çiğ sebzeler ve yağlı gıdalardan kaçınılması gıda seçimindeki temel prensip olmalıdır. Bu tarz besinlerin sindirimi zor olacağı için ameliyat sonrası erken dönemde şişkinlik, hazımsızlık, sağ üst tarafta ve ortada ağrıya yol açabilir.

Hastaların yıllarca tükettikleri gıdaların bazıları safra kesesi ameliyatından sonra erken dönemde tüketilirse şikayetlere yol açabilmektedir. 

Ameliyat sonrası gaz üretimini artırdığı için bir müddet uzak durulması gereken gıdalar;

  • Karnabahar
  • Turp
  • Brokoli
  • Lahana, bürüksel lahanası beslenme düzeninde tercih edilmemelidir.

Bunların yanı sıra;

  • Çiğ sebzeler; marul, dereotu, yeşil soğan, maydanoz gibi salatada kullandığımız sebzeler
  • Domates ve salatalık kabuğu soyularak tüketilmelidir.
  • Yumurta sarısı, içerdiği yüksek kolesterol nedeni ile bir müddet uzak durulmalıdır
  • Kuzu eti, tavuk derisi, somon gibi yağ içeri yüksek kırmızı ve beyaz etler
  • Sakatat
  • Salam, sucuk, sosis, pastırma
  • Kızartmalar
  • Çikolata
  • Kuruyemiş, pestil
  • Yaprak sarma
  • Patlamış mısır

Bu beslenme şekline 3 ay kadar uyulması uygundur.

Bunun dışındaki gıdalar az az ve sık sık tüketilmelidir.

Yorumlar (0)
12°
açık
Günün Anketi Tümü
Kaç Yaşındasınız ?
Namaz Vakti 13 Temmuz 2020
İmsak 05:46
Güneş 07:10
Öğle 13:18
İkindi 16:37
Akşam 19:16
Yatsı 20:35
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 31 66
2. Trabzonspor 31 62
3. Sivasspor 32 57
4. Beşiktaş 31 53
5. Galatasaray 32 52
6. Alanyaspor 32 51
7. Fenerbahçe 32 50
8. Gaziantep FK 31 41
9. Antalyaspor 32 41
10. Göztepe 32 39
11. Kasımpaşa 31 36
12. Gençlerbirliği 32 36
13. Malatyaspor 31 32
14. Denizlispor 31 32
15. Çaykur Rizespor 31 32
16. Kayserispor 31 31
17. Konyaspor 31 30
18. Ankaragücü 32 29
Takımlar O P
1. Hatayspor 33 63
2. Erzurum BB 33 59
3. Adana Demirspor 33 58
4. Akhisar Bld.Spor 33 57
5. Bursaspor 33 56
6. Fatih Karagümrük 33 53
7. Altay 33 51
8. Keçiörengücü 33 47
9. Ümraniye 33 44
10. Giresunspor 33 44
11. Menemen Belediyespor 33 43
12. İstanbulspor 33 40
13. Balıkesirspor 33 38
14. Altınordu 33 36
15. Boluspor 33 30
16. Osmanlıspor 33 27
17. Adanaspor 33 21
18. Eskişehirspor 33 12
Takımlar O P
1. Liverpool 35 93
2. Man City 35 72
3. Chelsea 35 60
4. Leicester City 35 59
5. M. United 34 58
6. Wolverhampton 35 55
7. Sheffield United 35 54
8. Tottenham 35 52
9. Arsenal 35 50
10. Burnley 35 50
11. Everton 35 45
12. Southampton 34 44
13. Newcastle 35 43
14. Crystal Palace 35 42
15. Brighton 35 36
16. West Ham 35 34
17. Watford 35 34
18. Bournemouth 35 31
19. Aston Villa 35 30
20. Norwich City 35 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 35 80
2. Barcelona 36 79
3. Atletico Madrid 36 66
4. Sevilla 36 66
5. Villarreal 35 57
6. Getafe 35 53
7. Athletic Bilbao 36 51
8. Real Sociedad 35 51
9. Valencia 36 50
10. Granada 35 50
11. Osasuna 36 48
12. Levante 36 43
13. Real Betis 36 41
14. Real Valladolid 36 39
15. Eibar 36 39
16. Celta de Vigo 36 36
17. Deportivo Alaves 35 35
18. Leganés 36 32
19. Mallorca 36 32
20. Espanyol 36 24
escort izmir izmir escort bayan izmir escort escort antalya anal porno porno izle